CRITICAL_SERVICE_FAILED (0x0000005A) – naprawa po aktualizacji lub zmianie sterownika w Windows 11 i Windows Server

CRITICAL_SERVICE_FAILED (0x5A): krytyczny sterownik lub usługa nie wystartowały. Sprawdź tryb awaryjny, cofnięcie aktualizacji i naprawę offline w WinRE.

  • BSOD · Dyski, system plików i usługi (0x58–0x5B)
  • Poziom: średni
  • Czas: 1–3 godziny
  • CRITICAL_SERVICE_FAILED
  • 0x0000005A
  • 0x5A
  • SrtTrail.txt

Na czym polega problem

CRITICAL_SERVICE_FAILED to kod zatrzymania 0x0000005A, dziesiętnie 90. Strona Microsoftu dla programistów oznacza go jako rzadki i podaje jedną wskazówkę: w ustaleniu przyczyny pomaga polecenie !analyze. Parametrów tam nie opisano. Nazwa mówi za to wprost, co się stało: usługa albo sterownik uznany przez system za krytyczny nie wystartowały lub przestały działać, a Windows woli się zatrzymać, niż pracować bez niego.

W praktyce ten kod bywa zgłaszany po nieudanych aktualizacjach, instalacji sterowników, zmianach w oprogramowaniu zabezpieczającym i przy uszkodzonych plikach lub dysku – to obserwacje z relacji użytkowników, a nie lista z dokumentacji. Skoro komputer często nie dochodzi do pulpitu, diagnostykę robi się ze środowiska odzyskiwania. Poniżej kolejność od najmniej do najbardziej inwazyjnej.

Na serwerze CRITICAL_SERVICE_FAILED oznacza przestój wszystkich usług, które na nim działają. Jeśli nie startuje kontroler domeny, użytkownicy zalogują się przez inny kontroler, o ile taki istnieje; dokumentacja Microsoftu wymienia w tym kontekście tryb przywracania usług katalogowych (DSRM) jako opcję diagnostyczną. Host Hyper-V po takiej awarii nie uruchomi maszyn wirtualnych, dopóki nie wstanie jego system. Producenta serwera angażuj wtedy, gdy kod wraca mimo cofnięcia aktualizacji i sprawdzenia dysków.

Objawy

  • Niebieski ekran z napisem CRITICAL_SERVICE_FAILED zaraz po logo producenta albo tuż po ekranie z kręcącymi się kropkami.
  • Pętla: komputer restartuje się, próbuje automatycznej naprawy i wraca do tego samego błędu.
  • Błąd pojawia się po aktualizacji Windows, instalacji sterownika lub programu antywirusowego albo po wymianie dysku.
  • W trybie awaryjnym system uruchamia się poprawnie, a w normalnym nie – typowy objaw winy sterownika lub usługi startującej wraz z systemem.
  • Zdarzenia Kernel-Power 41 i 1001 z kodem 0x5A, czyli 90 dziesiętnie, jeśli system zdążył je zapisać.

Najczęstsze przyczyny

  1. Sterownik rozruchowy lub usługa systemowa, której plik jest uszkodzony, usunięty albo niezgodny z wersją systemu.
  2. Niedokończona aktualizacja: oczekujące operacje na składnikach systemu, które nie mogą się zakończyć.
  3. Sterownik trzeciej strony (antywirus, szyfrowanie, kontroler dysku) w wersji z błędem; w ogólnym przewodniku Microsoft szacuje, że około 70 procent awarii to sterowniki firm trzecich.
  4. Błędy dysku lub systemu plików uniemożliwiające odczyt pliku sterownika.
  5. Uszkodzony rejestr albo wyłączona usługa krytyczna, na przykład przez program optymalizujący.

Rozwiązanie krok po kroku

  1. Wejdź do środowiska odzyskiwania

    Po kilku nieudanych startach Windows zwykle sam uruchamia środowisko odzyskiwania (WinRE). Jeśli nie, wystartuj z nośnika instalacyjnego tego samego lub nowszego wydania, wybierz Napraw komputer, a potem Rozwiązywanie problemów i Opcje zaawansowane. Przy dysku zaszyfrowanym BitLockerem przygotuj klucz odzyskiwania. Pozostałe procedury rozruchu opisujemy w poradniku o bcdboot i bootrec.

  2. Uruchom Naprawę startową i przeczytaj jej dziennik

    W Opcjach zaawansowanych wybierz Naprawę startową. Narzędzie zapisuje dziennik w pliku SrtTrail.txt w folderze Windows\System32\LogFiles\Srt. Litera dysku z systemem w WinRE często różni się od C:, więc najpierw sprawdź ją poleceniem dir.

    dir D:\Windows
    type D:\Windows\System32\LogFiles\Srt\SrtTrail.txt
  3. Spróbuj trybu awaryjnego

    W Opcjach zaawansowanych wybierz Ustawienia uruchamiania, Uruchom ponownie, a potem klawisz 4 albo F4 (5 lub F5 – z obsługą sieci). Jeśli system wstaje, otwórz Podgląd zdarzeń i w dzienniku System znajdź sterownik albo usługę, która zawiodła tuż przed awarią. Opcja 7 wyłącza wymuszanie podpisów sterowników i pozwala sprawdzić, czy winny jest niepodpisany sterownik.

  4. Włącz dziennik rozruchu

    Polecenie włącza zapis listy ładowanych i nieładowanych sterowników do pliku Ntbtlog.txt w katalogu Windows. Po kolejnej nieudanej próbie sprawdź, na którym sterowniku lista się urywa, i porównaj z tym, co niedawno instalowałeś.

    bcdedit /set {default} bootlog yes
  5. Cofnij ostatnią aktualizację

    W WinRE możesz użyć opcji Odinstaluj aktualizacje albo odpowiednika z wiersza poleceń. Najpierw wypisz pakiety, usuń podejrzany, a potem anuluj oczekujące operacje – to procedura z dokumentacji Microsoftu dla problemów po aktualizacjach.

    DISM /Image:D:\ /Get-Packages
    DISM /Image:D:\ /Remove-Package /PackageName:<nazwa_pakietu>
    DISM /Image:D:\ /Cleanup-Image /RevertPendingActions
  6. Napraw pliki i dysk w trybie offline

    Offline uruchom kontrolę plików systemowych, a potem skanowanie dysku. Chkdsk z parametrem /r potrafi trwać wiele godzin na dużych dyskach, więc zaplanuj czas. Sposób czytania wyników SFC jest w osobnym poradniku.

    SFC /Scannow /OffBootDir=D:\ /OffWinDir=D:\Windows
    chkdsk D: /f /r
  7. Przywróć punkt albo napraw instalację

    Jeśli powyższe zawiodło, w Opcjach zaawansowanych użyj Przywracania systemu. Ostatecznością jest instalacja naprawcza z nośnika z zachowaniem plików i aplikacji, a dopiero po niej – czysta reinstalacja. Przed każdym z tych kroków skopiuj dane.

Jak zapobiegać

  • Przed większymi aktualizacjami rób punkt przywracania lub obraz systemu i sprawdzaj, czy kopia daje się odtworzyć.
  • Wdrażaj aktualizacje etapami: najpierw grupa pilotażowa, potem reszta firmy.
  • Aktualizuj sterowniki kontrolerów dysków i oprogramowanie zabezpieczające ze źródeł producenta.
  • Trzymaj nośnik z WinRE i klucze odzyskiwania BitLockera w bezpiecznym, osobnym miejscu.

W firmie

Komputer księgowej lub magazyniera, który nie startuje z powodu CRITICAL_SERVICE_FAILED, to w firmie zwykle pilna sprawa, bo dane robocze bywają tylko na nim. Zanim zaczniesz naprawy, uruchom system z nośnika ratunkowego i skopiuj dokumenty, a dopiero potem usuwaj aktualizacje lub sterowniki. Jeśli błąd dotknął wielu stanowisk po tej samej aktualizacji, wstrzymaj jej dalsze wdrażanie. Przy laptopach szybką pomoc zapewni naprawa laptopów w Wawrze albo wsparcie zdalne, zanim ktoś zdecyduje o reinstalacji.

Pytania i odpowiedzi

Czy po CRITICAL_SERVICE_FAILED trzeba instalować system od nowa?

Zwykle nie. Najczęściej wystarcza cofnięcie aktualizacji lub sterownika, naprawa plików albo przywracanie systemu. Reinstalacja jest ostatecznością, a instalacja naprawcza z zachowaniem plików to wariant pośredni.

Dlaczego tryb awaryjny działa, a normalny start nie?

Tryb awaryjny ładuje minimalny zestaw sterowników i usług. Jeśli w nim system działa, winowajca jest wśród składników pomijanych w tym trybie – najczęściej sterownik lub usługa firmy trzeciej.

Czy ten kod oznacza uszkodzony dysk?

Nie zawsze, ale dysk trzeba sprawdzić. Dokumentacja Microsoftu nie wskazuje przyczyn tego kodu, a błąd odczytu pliku sterownika jest jedną z możliwości.

Źródła

Opracowanie: zespół REDBAX – serwis komputerowy i obsługa informatyczna firm, Warszawa-Wawer. Stan na 02.11.2026. Kroki wykonujesz na własną odpowiedzialność – przed zmianami w systemie zrób kopię ważnych danych.

Niebieski ekran wraca?

Odczytamy zrzut pamięci i wskażemy winny sterownik albo podzespół – zdalnie albo w naszym serwisie w Wawrze. Serwery firmowe diagnozujemy na miejscu w Warszawie i okolicach.