Na czym polega problem
WSUS nie sprząta po sobie sam. Każdego miesiąca dochodzą nowe aktualizacje i ich kolejne wersje, a stare – zastąpione przez nowsze – zostają w bazie, dopóki ich nie odrzucisz. Microsoft wprost nazywa trzymanie niepotrzebnych zastąpionych aktualizacji główną przyczyną problemów z wydajnością WSUS.
Skutki narastają powoli: konsola coraz dłużej się ładuje, kreator czyszczenia serwera kończy pracę bez podsumowania, klienci zgłaszają przekroczenia czasu, a folder z zawartością zajmuje coraz więcej miejsca. Po kilku latach bez konserwacji pierwsze sprzątanie potrafi trwać wiele godzin.
Poniżej opisujemy kolejność zalecaną przez Microsoft: kopia bazy, reindeksacja, odrzucenie zastąpionych aktualizacji, kreator czyszczenia i ponowna reindeksacja. Kolejność ma znaczenie, bo reindeksacja przed czyszczeniem chroni kreatora przed przekroczeniem czasu.
Objawy
- Konsola WSUS ładuje widoki aktualizacji przez wiele minut albo zgłasza błąd połączenia.
- Kreator czyszczenia serwera kończy działanie bez wyświetlenia liczby usuniętych elementów.
- Klienci zgłaszają błędy przekroczenia czasu podczas wyszukiwania aktualizacji.
- Folder zawartości WSUS rośnie o kilkadziesiąt gigabajtów rocznie.
Najczęstsze przyczyny
- Brak regularnego odrzucania zastąpionych aktualizacji.
- Nieusuwane przestarzałe aktualizacje i ich wersje w bazie.
- Pliki zawartości pozostawione dla odrzuconych aktualizacji.
- Pofragmentowane indeksy bazy SUSDB.
- Synchronizowanie produktów, języków i architektur, których w firmie nie ma.
Rozwiązanie krok po kroku
Zrób kopię bazy SUSDB
Sprawdź, gdzie jest baza: jeśli wartość SqlServerName zawiera ciąg ##WID, to Windows Internal Database. Kopię zrobisz w SQL Server Management Studio uruchomionym jako administrator, łącząc się z serwerem \\.\pipe\MICROSOFT##WID\tsql\query. Na maszynie wirtualnej dodatkowo wykonaj migawkę.
Get-ItemProperty 'HKLM:\SOFTWARE\Microsoft\Update Services\Server\Setup' -Name SqlServerNameWykonaj reindeksację
Pobierz skrypt reindeksacji bazy WSUS ze strony Microsoft Learn i zapisz go jako plik .sql. Uruchom go w SSMS albo narzędziem sqlcmd. Wstrzymaj w tym czasie synchronizację, żeby nie nakładała się na konserwację.
sqlcmd -S \\.\pipe\MICROSOFT##WID\tsql\query -i C:\WSUS\WsusDBMaintenance.sql -o C:\WSUS\reindex.txtOdrzuć zastąpione aktualizacje
Przed odrzuceniem upewnij się, że aktualizacje, które je zastąpiły, są wdrożone. Moduł UpdateServices odrzuca wszystkie zastąpione jednym poleceniem. Jeśli wolisz zostawić np. ostatnie 60 dni na wszelki wypadek, Microsoft udostępnia skrypt z okresem wykluczenia.
Invoke-WsusServerCleanup -DeclineSupersededUpdatesUruchom czyszczenie etapami
Przy pierwszym sprzątaniu po latach zacznij wyłącznie od usuwania nieużywanych aktualizacji i ich wersji. Jeśli polecenie przekroczy czas, uruchom je ponownie – może wymagać kilku przebiegów. Dopiero gdy się zakończy, przejdź do pozostałych opcji. To samo możesz zrobić w konsoli: Opcje > Kreator oczyszczania serwera.
Invoke-WsusServerCleanup -CleanupObsoleteUpdates Invoke-WsusServerCleanup -CleanupUnneededContentFiles -CompressUpdates -DeclineExpiredUpdates -CleanupObsoleteComputersZreindeksuj bazę ponownie
Po odrzuceniu i usunięciu dużej liczby wpisów indeksy znowu są pofragmentowane. Uruchom ten sam skrypt jeszcze raz – Microsoft zaleca to po każdym większym odrzuceniu aktualizacji.
sqlcmd -S \\.\pipe\MICROSOFT##WID\tsql\query -i C:\WSUS\WsusDBMaintenance.sql -o C:\WSUS\reindex2.txtZaplanuj konserwację co miesiąc
W Harmonogramie zadań utwórz dwa zadania: skrypt PowerShell z poleceniami czyszczenia oraz sqlcmd z reindeksacją, uruchamiane w nocy przed poranną synchronizacją. Konto zadania musi mieć uprawnienia administratora na serwerze WSUS.
Gdy nic nie pomaga, rozważ nową bazę
Microsoft podaje też drastyczniejsze wyjście: ponowną instalację WSUS z pustą bazą. Pierwsza synchronizacja potrwa długo, a klienci wykonają pełne skanowanie, ale bywa to szybsze niż tygodnie walki z bazą zaniedbaną od lat.
Jak zapobiegać
- Uruchamiaj czyszczenie i reindeksację co miesiąc, a nie raz na kilka lat.
- Odrzucaj aktualizacje dla architektur i produktów, których nie używasz, np. ARM64.
- Ogranicz listę języków do polskiego i angielskiego, jeśli inne nie są potrzebne.
- Monitoruj rozmiar folderu zawartości i bazy.
W firmie
W firmach, do których przychodzimy, WSUS często działa od lat bez żadnej konserwacji i dopiero błąd konsoli zwraca na niego uwagę. Pierwsze sprzątanie warto zaplanować na weekend, bo przy dużej bazie potrafi trwać wiele godzin. Później wystarczy comiesięczne zadanie, które zajmuje kilkanaście minut. W ramach obsługi informatycznej firm w Warszawie przejmujemy tę konserwację w całości i co miesiąc wysyłamy krótkie podsumowanie stanu aktualizacji.
Pytania i odpowiedzi
Czy odrzucenie aktualizacji da się cofnąć?
Tak. Kliknij odrzuconą aktualizację prawym przyciskiem, wybierz zatwierdzanie i ustaw stan Niezatwierdzone. Jeśli aktualizacji nie ma już w bazie, można ją zaimportować z Katalogu Microsoft Update, o ile wciąż jest dostępna.
Jak często robić konserwację WSUS?
Raz w miesiącu, najlepiej po comiesięcznym wydaniu poprawek. Dobrze utrzymywany serwer sprząta się wtedy szybko, a pierwsze porządki po latach są jednorazowym wysiłkiem.
Czy kreator czyszczenia usuwa komputery z konsoli?
Tylko jeśli zaznaczysz opcję komputerów, które nie kontaktują się z serwerem. Usuwa wtedy wpisy maszyn, które nie łączyły się od 30 dni lub dłużej – wrócą same, gdy znowu się zgłoszą.
Źródła
Opracowanie: zespół REDBAX – serwis komputerowy i obsługa informatyczna firm, Warszawa-Wawer. Stan na 31.10.2026. Kroki wykonujesz na własną odpowiedzialność – przed zmianami w systemie zrób kopię ważnych danych.